Citabax 10, 20 i 40 - przewodnik pacjenta po leku z citalopramem

Citabax w pigułce: substancja, producent, kategoria

Citabax wprowadza do obrotu Ranbaxy (Poland) Sp. z o.o. Substancją czynną jest citalopram, w charakterystyce zapisywany jako cytalopram. Lek należy do selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny, czyli SSRI, a jego kod ATC to N06AB04.

Według punktu 5.1 charakterystyki citalopram silnie i wybiórczo blokuje wychwyt zwrotny serotoniny, a na wychwyt noradrenaliny, dopaminy i GABA wpływa minimalnie albo wcale. Nie łączy się w istotnym stopniu z receptorami benzodiazepinowymi ani opioidowymi i nie zaburza funkcji intelektualnych ani psychoruchowych.

Wszystkie opakowania Citabaxu mają kategorię Rp. Jak citalopram wypada na tle innych leków tej grupy, opisujemy w zestawieniu leków SSRI.

Kiedy lekarz zapisuje Citabax

Charakterystyka Citabaxu podaje dwa wskazania, oba dla dorosłych:

• zaburzenia depresyjne;
• zespół lęku napadowego, z agorafobią albo bez niej.

Moce w aptece: 10, 20 i 40 mg

Citabax występuje wyłącznie jako tabletki powlekane, w trzech mocach: Citabax 10 (10 mg), Citabax 20 (20 mg) i Citabax 40 (40 mg). Cyfra w nazwie to zawartość citalopramu w jednej tabletce, a nie zalecana porcja na dzień. Ile i kiedy przyjmujesz, ustala lekarz prowadzący, i tylko on to zmienia.

Tabletki zawierają laktozę jednowodną. Osoby z rzadką dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy albo zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinny ich przyjmować, więc wpisz taką informację do wywiadu.

Leku nie należy stosować u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat. U osób po 65. roku życia oraz przy chorobach wątroby charakterystyka przewiduje ostrożniejsze dawkowanie, ale jego ustalenie należy do lekarza.

Pierwsze tygodnie z Citabaxem

Citabax nie działa od pierwszej tabletki. W depresji poprawę ocenia się dopiero po kilku tygodniach, dlatego brak efektu w pierwszym tygodniu nie jest powodem do przerwania kuracji ani do samodzielnego dokładania tabletek.

U części osób z lękiem napadowym na samym początku objawy lękowe się nasilają. Charakterystyka podaje, że zwykle ustępują samoistnie po 14 dniach. Daj znać lekarzowi, jeśli to Cię dotyczy.

Charakterystyka każe też uważnie obserwować pacjenta na starcie terapii i po każdej zmianie dawki. Właśnie wtedy niepokój albo myśli samobójcze mogą na jakiś czas się nasilić, częściej u osób młodszych niż 25 lat. Jeśli tak się dzieje u Ciebie albo u kogoś z domowników, od razu skontaktuj się z lekarzem, a przy zagrożeniu życia dzwoń na 112.

Pamiętaj też o akatyzji, czyli przykrym niepokoju ruchowym z potrzebą ciągłego chodzenia. Pojawia się najczęściej w pierwszych tygodniach i jest sygnałem dla lekarza, nie powodem, by brać więcej.

Działania niepożądane Citabaxu według częstości

Charakterystyka opisuje je jako zwykle łagodne i przemijające. Najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach i słabną, gdy depresja ustępuje. Pocenie się, suchość w ustach, bezsenność, senność, biegunka, nudności i zmęczenie zależą od dawki.

• Bardzo często (więcej niż 1 osoba na 10): senność lub bezsenność, ból głowy, drżenie, suchość w jamie ustnej, nudności, zaparcia, nasilone pocenie się i osłabienie.
• Często (od 1 na 100 do 1 na 10): pobudzenie, lęk, nerwowość, niezwykłe sny, kłopoty z koncentracją, spadek libido, zawroty głowy, mrowienie, zaburzenia smaku i widzenia, szumy uszne, przyspieszone bicie serca i kołatanie, spadek ciśnienia przy wstawaniu, biegunka, wymioty, niestrawność, bóle mięśni i stawów, zmęczenie, apatia, gorączka, impotencja i zaburzenia wytrysku.
• Niezbyt często: reakcja alergiczna, omdlenia, drgawki, zwolnienie akcji serca, przyrost masy ciała, pokrzywka, nadwrażliwość na światło, agresja i mania.
• Rzadko: zespół serotoninowy, napady drgawkowe typu grand mal, hiponatremia, zapalenie wątroby i krwotoki.

Serce, serotonina i krwawienia: kiedy reagować

Citalopram powoduje zależne od dawki wydłużenie odstępu QT. Przy stwierdzonym wydłużeniu odstępu QT albo wrodzonym zespole długiego QT lek jest przeciwwskazany. Po wprowadzeniu leku do obrotu opisywano niemiarowość komorową, w tym typu torsade de pointes, głównie u kobiet, przy hipokaliemii i u osób z chorobami serca. Jeśli w trakcie leczenia pojawią się objawy zaburzeń rytmu, charakterystyka nakazuje odstawić lek i wykonać EKG, więc nie zwlekaj z kontaktem z lekarzem.

Wysoka temperatura, sztywność i drżenie mięśni, skurcze, splątanie albo silne pobudzenie mogą świadczyć o zespole serotoninowym, który może zagrażać życiu. Wtedy potrzebna jest pilna pomoc medyczna.

Leki z grupy SSRI mogą wydłużać czas krwawienia. Siniaki bez powodu, krwawienie z przewodu pokarmowego albo obfite miesiączki zgłoś lekarzowi, zwłaszcza jeśli bierzesz leki przeciwzakrzepowe albo przeciwbólowe.

Alkohol, auto i łączenie z innymi lekami

Alkohol. W charakterystyce nie wykazano interakcji citalopramu z alkoholem, ale zalecenie jest jasne: w czasie stosowania leków SSRI należy unikać picia alkoholu.

Prowadzenie pojazdów. Citalopram wpływa w niewielkim lub umiarkowanym stopniu na zdolność prowadzenia i obsługi maszyn. Kłopoty z uwagą i koncentracją mogą wynikać z choroby, z leku albo z obu naraz, więc zanim usiądziesz za kierownicą, oceń, jak się czujesz.

Przeciwwskazane. Citabaxu nie wolno przyjmować razem z inhibitorami MAO, w tym z moklobemidem oraz z selegiliną w dawce większej niż opisana w charakterystyce, ani w ciągu 14 dni od odstawienia nieodwracalnego inhibitora MAO. Połączenie z linezolidem jest przeciwwskazane, chyba że możliwa jest ścisła obserwacja i kontrola ciśnienia tętniczego. Przeciwwskazane jest także łączenie z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak część leków przeciwarytmicznych i przeciwpsychotycznych (w tym pimozyd), trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, moksyfloksacyna czy dożylna erytromycyna.

Ta sama zasada działa w drugą stronę przy hydroksyzynie. Jej charakterystyka wymienia citalopram wśród leków wydłużających QT, przy których hydroksyzyna jest przeciwwskazana.

Nie należy łączyć. Charakterystyka Citabaxu mówi, że leku nie należy stosować jednocześnie z tryptanami (np. sumatryptanem), opioidami takimi jak tramadol, tryptofanem ani z preparatami z zielem dziurawca.

Ciąża i karmienie. W ciąży citalopramu nie powinno się stosować, chyba że jest to bezwzględnie konieczne i po dokładnym rozważeniu ryzyka. Lek przenika w niewielkich ilościach do mleka, więc o karmieniu piersią decyduje się po ocenie korzyści i ryzyka dla dziecka.

Czy Citabax jest psychotropem i czy można się od niego uzależnić

Citalopram to lek działający na psychikę, więc w mowie potocznej bywa nazywany psychotropem. Formalnie nie jest jednak substancją psychotropową: nie ma go w rozporządzeniu z wykazem takich substancji, a Citabax wydaje się na zwykłą receptę Rp, bez ograniczeń przewidzianych dla leków z grup P.

W punkcie 5.1 charakterystyki zapisano, że długotrwałe leczenie nie wywołuje tolerancji na hamowanie wychwytu serotoniny. Problemem bywa za to nagłe odstawienie. Objawy odstawienne są częste: zawroty głowy, mrowienie, zaburzenia snu z intensywnymi snami, lęk, nudności, drżenie, pocenie się, ból głowy, kołatanie serca i drażliwość.

Zwykle są łagodne i mijają samoistnie w ciągu około 2 tygodni, choć u niektórych osób trwają 2-3 miesiące lub dłużej. Dlatego Citabax odstawia się stopniowo, w tempie ustalonym z lekarzem. Bardzo rzadko opisywano je nawet po przypadkowym pominięciu dawki.

Zamienniki Citabaxu i gdzie sprawdzić dopłatę

Zamiennikiem jest lek z citalopramem w tej samej mocy i postaci. W obrocie są między innymi Aurex, Cipramil, Cital, Citaxin, Citronil, Oropram i Pram, a także preparaty o nazwie Citalopram z dopiskiem producenta. Nie każdy z nich ma wszystkie trzy moce.

Escitalopram, opisany na stronie o escitalopramie, jest substancją pokrewną, ale inną. Zamiana citalopramu na escitalopram to zmiana leczenia, o której decyduje lekarz, a nie wymiana na odpowiednik w aptece.

Cen nie podajemy w tekście. Refundację konkretnej mocy i dopłatę sprawdzisz w aktualnym obwieszczeniu Ministra Zdrowia z wykazem leków refundowanych, a najprościej u farmaceuty przy realizacji recepty.

Kolejna recepta na Citabax: krok po kroku

Leczenie Citabaxem zaczyna psychiatra albo lekarz, który postawił rozpoznanie na wizycie. W receptdesk zajmujemy się tylko dalszym ciągiem terapii, która już trwa i ma potwierdzenie w dokumentacji. Wniosek o e-receptę psychiatryczną na kontynuację składasz przez formularz. Ocenia go lekarz pod nadzorem medycznym lek. Damiana Wojno (PWZ 3211301), a gdy potrzebuje doprecyzowania, pisze na czacie. Rozmów wideo ani telefonicznych nie prowadzimy.

Decyzja należy do lekarza i może być odmowna. Odmowa jest wynikiem oceny wniosku, więc opłata nie podlega wtedy zwrotowi.

Zanim otworzysz formularz, przygotuj:

• opakowanie albo zdjęcie pudełka z nazwą i mocą (Citabax 10, 20 lub 40);
• dokument potwierdzający leczenie: kartę informacyjną, zaświadczenie od psychiatry albo wcześniejszą receptę, jak opisujemy w poradniku o dołączaniu plików do zgłoszenia;
• spis pozostałych leków, w tym na migrenę, ból, serce i infekcje, oraz ziół i suplementów;
• informacje o EKG z wydłużonym QT, chorobach serca, padaczce, cukrzycy, jaskrze, ciąży albo karmieniu.

Gdzie podać kod i ile masz czasu na wykup

Po wystawieniu dostajesz kod e-recepty SMS-em albo mailem. Przy okienku w aptece podajesz kod oraz PESEL i farmaceuta widzi receptę w systemie. Citalopram nie jest substancją psychotropową, więc nie dotyczy go 30-dniowy termin przewidziany dla takich leków; ogólnie termin realizacji recepty elektronicznej nie może przekroczyć 365 dni, z krótszymi terminami dla antybiotyków i leków z grup P i N.

Citabaxu nie kupisz legalnie bez recepty. Tabletki z nieznanych sklepów internetowych mogą być podrobione.

Źródła

• Charakterystyka Produktu Leczniczego Citabax 10 (URPL)
• Ulotka dla pacjenta Citabax 10 (URPL)
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139)
• Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. 2026 poz. 612)